ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ
Η άσκηση έχει αποδειχθεί ωφέλιμη στην σκλήρυνση κατά πλάκας (5) |
Στην παρούσα ανάρτηση παρουσιάζω το Τάι Τσι |
Γενικά, υποστηρίζεται από Εθνικές Υπηρεσίες, Πανεπιστήμια, Νοσοκομείο, Κλινική σε Η.Π.Α., Αυστραλία, Ηνωμένο Βασίλειο (6-15) |
Ειδικά για την σκλήρυνση κατά πλάκας, μελέτες (16-20) έδειξαν ότι ευεργετεί : |
Τοποθετήσεις γίνονται από το Χάρβαρντ και Φορείς για την Σκλήρυνση κατά Πλάκας σε Η.Π.Α. και Ηνωμένο Βασίλειο (21-25) |
Το εξατομικευμένο πρόγραμμα δίνει εξαιρετικό προβάδισμα διότι συνεκτιμάται το δικό σου επίπεδο ικανοτήτων |
Επί του παρόντος, παρακολουθώ κυρία, η οποία ανέφερε σημαντικές βελτιώσεις |
Έλαβε εξατομικευμένο πρόγραμμα Τάι τσι από Νοσηλευτή με εμπειρία άνω των 3 δεκαετιών |
ΠΕΡΙΛΗΨΗ
Η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι η πιο συχνή μη-τραυματική ασθένεια που προκαλεί αναπηρία (1) με μέση ηλικία έναρξης τα 25 έως 29 έτη (2).
Τα σωματικά συμπτώματα περιλαμβάνουν μυϊκή αδυναμία, μυϊκούς σπασμούς, μειωμένη κινητικότητα και ισορροπία, με ψυχιατρικά επεισόδια και κόπωση που οδηγούν σε σοβαρή αναπηρία καθώς και επιδείνωση της γνωστικής λειτουργίας.
Το 50-80% των ασθενών, ακόμη και στα ήπια στάδια, θα έχουν μειωμένη απόδοση στο περπάτημα, μειώνοντας περαιτέρω την ποιότητα ζωής καθώς η νόσος εξελίσσεται (3).
Τα φάρμακα μειώνουν την συχνότητα των υποτροπών και επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου. Ωστόσο, δεν σταματούν την συσσώρευση αναπηρίας (4), ενώ συχνά έχουν ανεπιθύμητες ενέργειες.
Τάι τσι και σκλήρυνση κατά πλάκας - τι αναφέρουν τα επιστημονικά δεδομένα =>
Η άσκηση έχει αποδειχθεί ωφέλιμη σε άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας (5).
Υπάρχουν πολλά δοκιμασμένα είδη άσκησης. Στην παρούσα ανάρτηση θα παρουσιάσω εν συντομία το Τάι Τσι.
Αρχικά, αρκετοί επιστημονικοί φορείς υποστηρίζουν τα γενικά οφέλη του, όπως Εθνικές Υπηρεσίες, Πανεπιστήμια, Νοσοκομείο, Κλινική σε Η.Π.Α., Αυστραλία και Ηνωμένο Βασίλειο (6-15).
Όσον αφορά ειδικά την σκλήρυνση κατά πλάκας, το 2013, μία ανασκόπηση της επιστημονικής βιβλιογραφίας διαπίστωσε ότι το Τάι Τσι βελτιώνει :
- την αερόβια ικανότητα,
- την μυϊκή δύναμη,
- την ισορροπία, και
- επιδρά ευεργετικά στην ψυχολογική ευεξία (16).
Το 2016, μία ανασκόπηση εντόπισε 4 κλινικές δοκιμές, οι οποίες έδειξαν πολλά υποσχόμενα αποτελέσματα, ιδίως στην βελτίωση της ισορροπίας και στην ποιότητα ζωής (17)
Το 2017 δημοσιεύθηκε μία ακόμα ανασκόπηση με τίτλο "Τάι Τσι για τα οφέλη σε ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας", η οποία εντόπισε 10 σχετικές μελέτες.
Ανέφερε ότι παρόλο που χρειάζονται μεγαλύτερες έρευνες, τα υπάρχοντα στοιχεία υποστηρίζουν την αποτελεσματικότητα του τάι τσι στην στην σκλήρυνση κατά πλάκας, όπως βελτίωση της ποιότητας ζωής και της λειτουργικής ισορροπίας. Επίσης, μικρός αριθμός μελετών ανέφερε θετική επίδραση στην ευλυγισία, στην δύναμη των ποδιών και στον πόνο (18).
Το 2018 άλλη ανασκόπηση ανέφερε ότι το Τάι Τσι βελτίωσε την ισορροπία και τον συντονισμό σε ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας (19).
Συνεχίζοντας, πέρυσι, μελέτη σε γυναίκες με σκλήρυνση κατά πλάκας έδειξε ότι:
- βελτίωσε όλες τις αντικειμενικές δοκιμασίες ισορροπίας και βάδισης, ενώ
- υπήρξε τάση βελτίωσης στην κατάθλιψη και στην γνωστική λειτουργία (20).
Για τα οφέλη του Τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας υπάρχει τοποθέτηση και από το Χάρβαρντ (21), το οποίο αναφέρει ότι "Αυτή η ήπια μορφή άσκησης βοηθάει στην διατήρηση της δύναμης, της ευλυγισίας και της ισορροπίας " (22)
Κλείνοντας, σχετικές τοποθετήσεις γίνονται από την Εθνική Εταιρεία και το Ίδρυμα για την Σκλήρυνση κατά Πλάκας των Η.Π.Α. και του Ηνωμένου Βασιλείου (23-25).
Έναρξη =>
Υπάρχουν διαθέσιμα βίντεο στο διαδίκτυο αλλά η προσωπική συνεργασία με εκπαιδευτή/τρια δίνει ένα εξαιρετικό προβάδισμα διότι θα λάβεις ένα πρόγραμμα, το οποίο είναι τροποποιημένο στο δικό σου επίπεδο ικανοτήτων.
Επί του παρόντος, παρακολουθώ μία κυρία με σκλήρυνση κατά πλάκας, η οποία εκτός από σχήμα φαρμακευτικών μανιταριών και εξατομικευμένο πρόγραμμα διατροφής, εφαρμόζει και ασκήσεις Τάι τσι.
Ξεκινήσαμε τέλη Αυγούστου και μέσα σε λιγότερο από 3 μήνες έχει αναφέρει σημαντικές βελτιώσεις.
Το πρόγραμμα Τάι τσι τής το σχεδίασε Νοσηλευτής με εμπειρία άνω των 3 δεκαετιών στο Τάι Τσι. Εργάζεται ως πτυχιούχος Νοσηλευτής από το 1994 σε Νοσοκομεία της Αττικής και της Επαρχίας και είναι 58 ετών.
Για περισσότερες πληροφορίες, συμπλήρωστε την "φόρμα επικοινωνίας" =>
ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Λίγα λόγια για την σκλήρυνση κατά πλάκας =>
Η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι η πιο συχνή μη-τραυματική ασθένεια που προκαλεί αναπηρία και επηρεάζει ενήλικες νεαρής ηλικίας (1). Αν και η έναρξη εμφανίζεται συνήθως σε άτομα ηλικίας μεταξύ 20 και 40 ετών, η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι πιθανό να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, με μέση ηλικία έναρξης τα 25 έως 29 έτη για την υποτροπιάζουσα-διαλείπουσα σκλήρυνση κατά πλάκας (2)
Τα σωματικά συμπτώματα περιλαμβάνουν μυϊκή αδυναμία, μυϊκούς σπασμούς, μειωμένη κινητικότητα και ισορροπία, και αυξημένη ευαισθησία στον πόνο, με ψυχιατρικά επεισόδια και κόπωση που οδηγούν σε σοβαρή αναπηρία και επιδείνωση της φυσικής κατάστασης, της κινητικότητας, της γνωστικής λειτουργίας και της ποιότητας ζωής.
Στην πραγματικότητα, το 50-80% των ατόμων με σκλήρυνση κατά πλάκας, ακόμη και στα ήπια στάδια της, θα έχουν ως αποτέλεσμα μειωμένη απόδοση στο περπάτημα, μειώνοντας περαιτέρω την ποιότητα ζωής τους καθώς η νόσος εξελίσσεται (3).
Τα άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας συνήθως χρησιμοποιούν φαρμακολογικές στρατηγικές, οι οποίες μειώνουν την συχνότητα των υποτροπών και επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου. Ωστόσο, δεν μπορούν να σταματήσουν την συσσώρευση αναπηρίας που σχετίζεται με την εξέλιξη της νόσου (4), ενώ συχνά συνοδεύονται από μία σειρά από ανεπιθύμητες ενέργειες.
Τάι τσι και σκλήρυνση κατά πλάκας - τι αναφέρουν τα επιστημονικά δεδομένα =>
Τα τελευταία χρόνια, η άσκηση έχει αποδειχθεί ωφέλιμη στην βελτίωση της αερόβιας ικανότητας, της μυϊκής δύναμης, της ευλυγισίας, της ισορροπίας, της κόπωσης και της γνωστικής λειτουργίας σε άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας (5).
Υπάρχουν πολλά είδη άσκησης που έχουν δοκιμαστεί σε ανθρώπους με σκλήρυνση κατά πλάκας και τεκμηριωμένα προσφέρουν σημαντικά οφέλη. Στην παρούσα ανάρτηση θα παρουσιάσω ορισμένες από τις πηγές που υποστηρίζουν το Τάι Τσι Τσουάν [Tai Chi Chuan], εν συντομία Τάι Τσι.
Αρχικά, να αναφερθεί ότι υπάρχουν αρκετοί επιστημονικοί φορείς που υποστηρίζουν τα γενικά οφέλη του Τάι Τσι στην συνολική Υγεία.
Ενδεικτικά, το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας των Η.Π.Α. (6) η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών Δημόσιας Υγείας της Αυστραλίας (7), το Εθνικό Συμβούλιο για την Γήρανση των Η.Π.Α. (8) και Πανεπιστήμια, Νοσοκομείο, Κλινική σε Η.Π.Α. και Ηνωμένο Βασίλειο (9-15).
Τώρα, ας δούμε ορισμένα δεδομένα ειδικά για την σκλήρυνση κατά πλάκας.
Αρχικά, μία ανασκόπηση της επιστημονικής βιβλιογραφίας που δημοσιεύθηκε το 2013 (16) αναφέρει τα εξής:
Το Τάι Τσι Τσουάν (Τάι Τσι) είναι μια παραδοσιακή κινεζική άσκηση νου-σώματος και πρόσφατα έγινε δημοφιλές παγκοσμίως.
Κατά την πρακτική του Τάι Τσι, η βαθιά διαφραγματική αναπνοή ενσωματώνεται στις κινήσεις του σώματος για να επιτευχθεί μια αρμονική ισορροπία μεταξύ σώματος και νου και να διευκολυνθεί η ροή της εσωτερικής ενέργειας (Τσι). Οι ασκούμενοι/ες μπορούν να επιλέξουν να εκτελέσουν ένα πλήρες πρόγραμμα Τάι Τσι ή επιλεγμένες κινήσεις ανάλογα με τις ανάγκες τους.
Η έρευνα τεκμηριώνει ότι το Τάι Τσι έχει σημαντικά οφέλη για την προαγωγή της υγείας και η τακτική εξάσκηση στο Τάι Τσι βελτιώνει :
- την αερόβια ικανότητα,
- την μυϊκή δύναμη,
- την ισορροπία, και
- την ποιότητα ζωής που σχετίζεται με την υγεία και την ψυχολογική ευεξία.
Πρόσφατες μελέτες αποδεικνύουν επίσης ότι το Τάι Τσι είναι ασφαλές και αποτελεσματικό για ασθενείς με
- νευρολογικές παθήσεις (π.χ. σκλήρυνση κατά πλάκας, εγκεφαλικό επεισόδιο, νόσο του Πάρκινσον, τραυματική εγκεφαλική βλάβη, γνωστική δυσλειτουργία),
- ρευματολογικές παθήσεις (π.χ. ρευματοειδής αρθρίτιδα, αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα και ινομυαλγία),
- ορθοπεδικές παθήσεις (π.χ. οστεοαρθρίτιδα, οστεοπόρωση, πόνος στη μέση και μυοσκελετικές διαταραχές),
- καρδιαγγειακές παθήσεις (π.χ. οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, χειρουργική επέμβαση παράκαμψης στεφανιαίας αρτηρίας και καρδιακή ανεπάρκεια),
- χρόνιες αποφρακτικές πνευμονοπάθειες, και
- καρκίνο του μαστού.
Το Τάι Τσι είναι μια αερόβια άσκηση με ήπια έως μέτρια ένταση και είναι κατάλληλο για εφαρμογή στην κοινότητα (16).
Τρία χρόνια μετά, το 2016, δημοσιεύθηκε σε επιστημονικό περιοδικό του Καναδά μία βιβλιογραφική ανασκόπηση σχετικά με τα οφέλη του τάι τσι για 25 συγκεκριμένες παθήσεις (17). Μία εξ'αυτών ήταν και η σκλήρυνση κατά πλάκας
Η ανασκόπηση εντόπισε 4 κλινικές δοκιμές για το τάι τσι και την σκλήρυνση κατά πλάκας.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι τρεις κλινικές δοκιμές για το τάι τσι και την σκλήρυνση κατά πλάκας βρήκαν πολλά υποσχόμενα αποτελέσματα, ειδικά για τη βελτίωση της ισορροπίας, και μια άλλη κλινική δοκιμή έδειξε βελτιωμένη ποιότητα ζωής
Τον επόμενο χρόνο, 2017, δημοσιεύθηκε μία νέα ανασκόπηση με τίτλο "Τάι Τσι για τα οφέλη σε ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας: Μια συστηματική ανασκόπηση", η οποία εντόπισε 10 σχετικές μελέτες (18).
Παρόλο που στο μέλλον χρειάζεται να γίνουν έρευνες με μεγαλύτερο αριθμό συμμετεχόντων και μακροπρόθεσμη παρακολούθηση ώστε να διαπιστωθούν τα οφέλη του τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας, η επιστημονική ομάδα ανέφερε ότι τα υπάρχοντα στοιχεία υποστηρίζουν την αποτελεσματικότητα του τάι τσι στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της λειτουργικής ισορροπίας σε ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας. Ένας μικρός αριθμός από αυτές τις μελέτες ανέφερε επίσης την θετική επίδραση του Τάι τσι στην ευλυγισία, στη δύναμη των ποδιών, στο βάδισμα και στον πόνο (18).
Το 2018 δημοσιεύθηκε μία ακόμα ανασκόπηση στο επιστημονικό περιοδικό "Σκλήρυνση κατά πλάκας και σχετικές διαταραχές", στην οποία αναφέρεται ότι το Τάι Τσι οδήγησε σε βελτιώσεις στην ισορροπία και στον συντονισμό (19).
Συνεχίζοντας, πέρυσι δημοσιεύθηκε μία μελέτη με τίτλο "Επίδραση του Τάι τσι στην ισορροπία, στη διάθεση, στη γνωστική λειτουργία και στην ποιότητα ζωής σε γυναίκες με σκλήρυνση κατά πλάκας: Μια μονοετής προοπτική μελέτη" (20). Τα κύρια ευρήματα και διαπιστώσεις της μελέτης ήταν οι εξής:
- 1 χρόνος τακτικής εκπαίδευσης στο Τάι-τσι βελτίωσε αρκετά συμπτώματα της σκλήρυνσης κατά πλάκας
- Διαπιστώθηκαν σημαντικές βελτιώσεις σε όλες τις αντικειμενικές δοκιμασίες ισορροπίας και βάδισης
- Οι μετρήσεις της κατάθλιψης, της γνωστικής λειτουργίας και της ποιότητας ζωής έδειξαν τάση βελτίωσης
- Αυτή η μελέτη υποδεικνύει τα ευεργετικά αποτελέσματα της μακροχρόνιας εκπαίδευσης στο Τάι-τσι
- Οι μη-φαρμακολογικές προσεγγίσεις θα πρέπει να αποτελούν μέρος της διαχείρισης της σκλήρυνσης κατά πλάκας (20).
Τα οφέλη του Τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας δεν έχουν περάσει απαρατήρητα και από το Χάρβαρντ (21), το οποίο αναφέρει ότι "Αυτή η ήπια μορφή άσκησης βοηθάει στην διατήρηση της δύναμης, της ευλυγισίας και της ισορροπίας και θα μπορούσε να είναι η τέλεια δραστηριότητα για το υπόλοιπο της ζωής σας" (22)
Κλείνοντας, όλη αυτή η επιστημονική βιβλιογραφία για τα οφέλη του Τάι τσι αναδεικνύεται και από φορείς που ασχολούνται αποκλειστικά με την σκλήρυνση κατά πλάκας, όπως είναι η Εθνική Εταιρεία Σκλήρυνσης κατά Πλάκας των Η.Π.Α. (23), το Ίδρυμα για τη Σκλήρυνση κατά Πλάκας των Η.Π.Α. (24) και το Ίδρυμα για τη Σκλήρυνση κατά Πλάκας του Ηνωμένου Βασιλείου (25).
Έναρξη =>
Για να ξεκινήσεις με το Τάι Τσι, υπάρχουν διαθέσιμα βίντεο αλλά η προσωπική συνεργασία με έναν/μία εκπαιδευτή/τρια θα σου δώσει ένα εξαιρετικό προβάδισμα.
Οι εκπαιδευτές/ριες είναι σε θέση επίσης να σου προσφέρουν ασφαλείς τροποποιήσεις για το επίπεδο ικανοτήτων σου. Ενημέρωσε για τυχόν σωματικούς περιορισμούς που ίσως έχεις με την σκλήρυνση κατά πλάκας, όπως προβλήματα ισορροπίας.
Ο/η εκπαιδευτής/τρια σου, γνωρίζοντας τους περιορισμούς σου, είναι σε θέση να σου διδάξει ένα πρόγραμμα, το οποίο να είναι ασφαλής αλλά ταυτόχρονα να σου προσφέρει και το όφελος που προσφέρει το Τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας.
Εάν έχεις σκλήρυνση κατά πλάκας και δυσκολεύεσαι με άλλες μορφές άσκησης, είναι καιρός να δοκιμάσεις το Τάι Τσι.
Τα οφέλη για την υγεία από αυτήν την αρχαία μορφή κινήσεων ήπιας έντασης είναι σε θέση να σε βοηθήσουν στην μάχη κατά της σκλήρυνσης κατά πλάκας.
Ένα από τα σημαντικά βήματα για να κερδίσουμε την μάχη κατά της σκλήρυνσης κατά πλάκας είναι να παραμένουμε σε κίνηση, το οποίο είναι ακριβώς αυτό που μπορεί να σε βοηθήσει να πετύχεις το Τάι Τσι.
Επί του παρόντος, παρακολουθώ μία κυρία με σκλήρυνση κατά πλάκας, η οποία εκτός από σχήμα φαρμακευτικών μανιταριών και εξατομικευμένο πρόγραμμα διατροφής, εφαρμόζει και ασκήσεις Τάι τσι.
Ξεκινήσαμε την συνεργασία μας τέλη Αυγούστου και μέσα σε λιγότερο από 3 μήνες έχει αναφέρει σημαντικές βελτιώσεις.
Το εξατομικευμένο πρόγραμμα Τάι τσι τής το σχεδίασε Νοσηλευτής με εμπειρία άνω των 3 δεκαετιών στο Τάι Τσι.
Όταν ζήτησα περισσότερες πληροφορίες για το βιογραφικό του, ενημερώθηκα ότι έχει τριετείς σπουδές στο Τ.Ε.Ι. Αθήνας στο τμήμα Νοσηλευτικής και εργάζεται ως πτυχιούχος Νοσηλευτής από το 1994 (σε Νοσοκομεία της Αττικής και της Επαρχίας - σε μονάδες εντατικής, σε χειρουργεία και σε παθολογικά και χειρουργικά τμήματα. Επίσης, έχει εργαστεί για 3 μήνες στην Αγγλία σε ορθοπεδικα χειρουργεία στο Medway Maritime Hospital του Kent.
Όσον αφορά το Τάι τσι, από είκοσι χρόνων ασχολείται με την άσκηση στο Yang στυλ του tai chi chuan, το οποίο είναι το πιο διαδεδομένο ανά τον κόσμο εξαιτίας της έμφασης του στην γενική Υγεία ύστερα από τις τροποποιήσεις που έκανε ο Yang Cheng Fu στις αρχές του 20ού αιώνα στην βασική φόρμα εξάσκησης. Είναι 58 ετών.
Για περισσότερες πληροφορίες, συμπλήρωσε την "φόρμα επικοινωνίας" =>
Λίγα λόγια για την σκλήρυνση κατά πλάκας =>
Η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι η πιο συχνή μη-τραυματική ασθένεια που προκαλεί αναπηρία και επηρεάζει ενήλικες νεαρής ηλικίας (1). Αν και η έναρξη εμφανίζεται συνήθως σε άτομα ηλικίας μεταξύ 20 και 40 ετών, η σκλήρυνση κατά πλάκας είναι πιθανό να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία, με μέση ηλικία έναρξης τα 25 έως 29 έτη για την υποτροπιάζουσα-διαλείπουσα σκλήρυνση κατά πλάκας (2)
Τα σωματικά συμπτώματα περιλαμβάνουν μυϊκή αδυναμία, μυϊκούς σπασμούς, μειωμένη κινητικότητα και ισορροπία, και αυξημένη ευαισθησία στον πόνο, με ψυχιατρικά επεισόδια και κόπωση που οδηγούν σε σοβαρή αναπηρία και επιδείνωση της φυσικής κατάστασης, της κινητικότητας, της γνωστικής λειτουργίας και της ποιότητας ζωής.
Στην πραγματικότητα, το 50-80% των ατόμων με σκλήρυνση κατά πλάκας, ακόμη και στα ήπια στάδια της, θα έχουν ως αποτέλεσμα μειωμένη απόδοση στο περπάτημα, μειώνοντας περαιτέρω την ποιότητα ζωής τους καθώς η νόσος εξελίσσεται (3).
Τα άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας συνήθως χρησιμοποιούν φαρμακολογικές στρατηγικές, οι οποίες μειώνουν την συχνότητα των υποτροπών και επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου. Ωστόσο, δεν μπορούν να σταματήσουν την συσσώρευση αναπηρίας που σχετίζεται με την εξέλιξη της νόσου (4), ενώ συχνά συνοδεύονται από μία σειρά από ανεπιθύμητες ενέργειες.
Τάι τσι και σκλήρυνση κατά πλάκας - τι αναφέρουν τα επιστημονικά δεδομένα =>
Τα τελευταία χρόνια, η άσκηση έχει αποδειχθεί ωφέλιμη στην βελτίωση της αερόβιας ικανότητας, της μυϊκής δύναμης, της ευλυγισίας, της ισορροπίας, της κόπωσης και της γνωστικής λειτουργίας σε άτομα με σκλήρυνση κατά πλάκας (5).
Υπάρχουν πολλά είδη άσκησης που έχουν δοκιμαστεί σε ανθρώπους με σκλήρυνση κατά πλάκας και τεκμηριωμένα προσφέρουν σημαντικά οφέλη. Στην παρούσα ανάρτηση θα παρουσιάσω ορισμένες από τις πηγές που υποστηρίζουν το Τάι Τσι Τσουάν [Tai Chi Chuan], εν συντομία Τάι Τσι.
Αρχικά, να αναφερθεί ότι υπάρχουν αρκετοί επιστημονικοί φορείς που υποστηρίζουν τα γενικά οφέλη του Τάι Τσι στην συνολική Υγεία.
Ενδεικτικά, το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας των Η.Π.Α. (6) η Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών Δημόσιας Υγείας της Αυστραλίας (7), το Εθνικό Συμβούλιο για την Γήρανση των Η.Π.Α. (8) και Πανεπιστήμια, Νοσοκομείο, Κλινική σε Η.Π.Α. και Ηνωμένο Βασίλειο (9-15).
Τώρα, ας δούμε ορισμένα δεδομένα ειδικά για την σκλήρυνση κατά πλάκας.
Αρχικά, μία ανασκόπηση της επιστημονικής βιβλιογραφίας που δημοσιεύθηκε το 2013 (16) αναφέρει τα εξής:
Το Τάι Τσι Τσουάν (Τάι Τσι) είναι μια παραδοσιακή κινεζική άσκηση νου-σώματος και πρόσφατα έγινε δημοφιλές παγκοσμίως.
Κατά την πρακτική του Τάι Τσι, η βαθιά διαφραγματική αναπνοή ενσωματώνεται στις κινήσεις του σώματος για να επιτευχθεί μια αρμονική ισορροπία μεταξύ σώματος και νου και να διευκολυνθεί η ροή της εσωτερικής ενέργειας (Τσι). Οι ασκούμενοι/ες μπορούν να επιλέξουν να εκτελέσουν ένα πλήρες πρόγραμμα Τάι Τσι ή επιλεγμένες κινήσεις ανάλογα με τις ανάγκες τους.
Η έρευνα τεκμηριώνει ότι το Τάι Τσι έχει σημαντικά οφέλη για την προαγωγή της υγείας και η τακτική εξάσκηση στο Τάι Τσι βελτιώνει :
- την αερόβια ικανότητα,
- την μυϊκή δύναμη,
- την ισορροπία, και
- την ποιότητα ζωής που σχετίζεται με την υγεία και την ψυχολογική ευεξία.
Πρόσφατες μελέτες αποδεικνύουν επίσης ότι το Τάι Τσι είναι ασφαλές και αποτελεσματικό για ασθενείς με
- νευρολογικές παθήσεις (π.χ. σκλήρυνση κατά πλάκας, εγκεφαλικό επεισόδιο, νόσο του Πάρκινσον, τραυματική εγκεφαλική βλάβη, γνωστική δυσλειτουργία),
- ρευματολογικές παθήσεις (π.χ. ρευματοειδής αρθρίτιδα, αγκυλοποιητική σπονδυλίτιδα και ινομυαλγία),
- ορθοπεδικές παθήσεις (π.χ. οστεοαρθρίτιδα, οστεοπόρωση, πόνος στη μέση και μυοσκελετικές διαταραχές),
- καρδιαγγειακές παθήσεις (π.χ. οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, χειρουργική επέμβαση παράκαμψης στεφανιαίας αρτηρίας και καρδιακή ανεπάρκεια),
- χρόνιες αποφρακτικές πνευμονοπάθειες, και
- καρκίνο του μαστού.
Το Τάι Τσι είναι μια αερόβια άσκηση με ήπια έως μέτρια ένταση και είναι κατάλληλο για εφαρμογή στην κοινότητα (16).
Τρία χρόνια μετά, το 2016, δημοσιεύθηκε σε επιστημονικό περιοδικό του Καναδά μία βιβλιογραφική ανασκόπηση σχετικά με τα οφέλη του τάι τσι για 25 συγκεκριμένες παθήσεις (17). Μία εξ'αυτών ήταν και η σκλήρυνση κατά πλάκας
Η ανασκόπηση εντόπισε 4 κλινικές δοκιμές για το τάι τσι και την σκλήρυνση κατά πλάκας.
Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι τρεις κλινικές δοκιμές για το τάι τσι και την σκλήρυνση κατά πλάκας βρήκαν πολλά υποσχόμενα αποτελέσματα, ειδικά για τη βελτίωση της ισορροπίας, και μια άλλη κλινική δοκιμή έδειξε βελτιωμένη ποιότητα ζωής
Τον επόμενο χρόνο, 2017, δημοσιεύθηκε μία νέα ανασκόπηση με τίτλο "Τάι Τσι για τα οφέλη σε ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας: Μια συστηματική ανασκόπηση", η οποία εντόπισε 10 σχετικές μελέτες (18).
Παρόλο που στο μέλλον χρειάζεται να γίνουν έρευνες με μεγαλύτερο αριθμό συμμετεχόντων και μακροπρόθεσμη παρακολούθηση ώστε να διαπιστωθούν τα οφέλη του τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας, η επιστημονική ομάδα ανέφερε ότι τα υπάρχοντα στοιχεία υποστηρίζουν την αποτελεσματικότητα του τάι τσι στη βελτίωση της ποιότητας ζωής και της λειτουργικής ισορροπίας σε ασθενείς με σκλήρυνση κατά πλάκας. Ένας μικρός αριθμός από αυτές τις μελέτες ανέφερε επίσης την θετική επίδραση του Τάι τσι στην ευλυγισία, στη δύναμη των ποδιών, στο βάδισμα και στον πόνο (18).
Το 2018 δημοσιεύθηκε μία ακόμα ανασκόπηση στο επιστημονικό περιοδικό "Σκλήρυνση κατά πλάκας και σχετικές διαταραχές", στην οποία αναφέρεται ότι το Τάι Τσι οδήγησε σε βελτιώσεις στην ισορροπία και στον συντονισμό (19).
Συνεχίζοντας, πέρυσι δημοσιεύθηκε μία μελέτη με τίτλο "Επίδραση του Τάι τσι στην ισορροπία, στη διάθεση, στη γνωστική λειτουργία και στην ποιότητα ζωής σε γυναίκες με σκλήρυνση κατά πλάκας: Μια μονοετής προοπτική μελέτη" (20). Τα κύρια ευρήματα και διαπιστώσεις της μελέτης ήταν οι εξής:
- 1 χρόνος τακτικής εκπαίδευσης στο Τάι-τσι βελτίωσε αρκετά συμπτώματα της σκλήρυνσης κατά πλάκας
- Διαπιστώθηκαν σημαντικές βελτιώσεις σε όλες τις αντικειμενικές δοκιμασίες ισορροπίας και βάδισης
- Οι μετρήσεις της κατάθλιψης, της γνωστικής λειτουργίας και της ποιότητας ζωής έδειξαν τάση βελτίωσης
- Αυτή η μελέτη υποδεικνύει τα ευεργετικά αποτελέσματα της μακροχρόνιας εκπαίδευσης στο Τάι-τσι
- Οι μη-φαρμακολογικές προσεγγίσεις θα πρέπει να αποτελούν μέρος της διαχείρισης της σκλήρυνσης κατά πλάκας (20).
Τα οφέλη του Τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας δεν έχουν περάσει απαρατήρητα και από το Χάρβαρντ (21), το οποίο αναφέρει ότι "Αυτή η ήπια μορφή άσκησης βοηθάει στην διατήρηση της δύναμης, της ευλυγισίας και της ισορροπίας και θα μπορούσε να είναι η τέλεια δραστηριότητα για το υπόλοιπο της ζωής σας" (22)
Κλείνοντας, όλη αυτή η επιστημονική βιβλιογραφία για τα οφέλη του Τάι τσι αναδεικνύεται και από φορείς που ασχολούνται αποκλειστικά με την σκλήρυνση κατά πλάκας, όπως είναι η Εθνική Εταιρεία Σκλήρυνσης κατά Πλάκας των Η.Π.Α. (23), το Ίδρυμα για τη Σκλήρυνση κατά Πλάκας των Η.Π.Α. (24) και το Ίδρυμα για τη Σκλήρυνση κατά Πλάκας του Ηνωμένου Βασιλείου (25).
Έναρξη =>
Για να ξεκινήσεις με το Τάι Τσι, υπάρχουν διαθέσιμα βίντεο αλλά η προσωπική συνεργασία με έναν/μία εκπαιδευτή/τρια θα σου δώσει ένα εξαιρετικό προβάδισμα.
Οι εκπαιδευτές/ριες είναι σε θέση επίσης να σου προσφέρουν ασφαλείς τροποποιήσεις για το επίπεδο ικανοτήτων σου. Ενημέρωσε για τυχόν σωματικούς περιορισμούς που ίσως έχεις με την σκλήρυνση κατά πλάκας, όπως προβλήματα ισορροπίας.
Ο/η εκπαιδευτής/τρια σου, γνωρίζοντας τους περιορισμούς σου, είναι σε θέση να σου διδάξει ένα πρόγραμμα, το οποίο να είναι ασφαλής αλλά ταυτόχρονα να σου προσφέρει και το όφελος που προσφέρει το Τάι τσι στην σκλήρυνση κατά πλάκας.
Εάν έχεις σκλήρυνση κατά πλάκας και δυσκολεύεσαι με άλλες μορφές άσκησης, είναι καιρός να δοκιμάσεις το Τάι Τσι.
Τα οφέλη για την υγεία από αυτήν την αρχαία μορφή κινήσεων ήπιας έντασης είναι σε θέση να σε βοηθήσουν στην μάχη κατά της σκλήρυνσης κατά πλάκας.
Ένα από τα σημαντικά βήματα για να κερδίσουμε την μάχη κατά της σκλήρυνσης κατά πλάκας είναι να παραμένουμε σε κίνηση, το οποίο είναι ακριβώς αυτό που μπορεί να σε βοηθήσει να πετύχεις το Τάι Τσι.
Επί του παρόντος, παρακολουθώ μία κυρία με σκλήρυνση κατά πλάκας, η οποία εκτός από σχήμα φαρμακευτικών μανιταριών και εξατομικευμένο πρόγραμμα διατροφής, εφαρμόζει και ασκήσεις Τάι τσι.
Ξεκινήσαμε την συνεργασία μας τέλη Αυγούστου και μέσα σε λιγότερο από 3 μήνες έχει αναφέρει σημαντικές βελτιώσεις.
Το εξατομικευμένο πρόγραμμα Τάι τσι τής το σχεδίασε Νοσηλευτής με εμπειρία άνω των 3 δεκαετιών στο Τάι Τσι.
Όταν ζήτησα περισσότερες πληροφορίες για το βιογραφικό του, ενημερώθηκα ότι έχει τριετείς σπουδές στο Τ.Ε.Ι. Αθήνας στο τμήμα Νοσηλευτικής και εργάζεται ως πτυχιούχος Νοσηλευτής από το 1994 (σε Νοσοκομεία της Αττικής και της Επαρχίας - σε μονάδες εντατικής, σε χειρουργεία και σε παθολογικά και χειρουργικά τμήματα. Επίσης, έχει εργαστεί για 3 μήνες στην Αγγλία σε ορθοπεδικα χειρουργεία στο Medway Maritime Hospital του Kent.
Όσον αφορά το Τάι τσι, από είκοσι χρόνων ασχολείται με την άσκηση στο Yang στυλ του tai chi chuan, το οποίο είναι το πιο διαδεδομένο ανά τον κόσμο εξαιτίας της έμφασης του στην γενική Υγεία ύστερα από τις τροποποιήσεις που έκανε ο Yang Cheng Fu στις αρχές του 20ού αιώνα στην βασική φόρμα εξάσκησης. Είναι 58 ετών.
Για περισσότερες πληροφορίες, συμπλήρωσε την "φόρμα επικοινωνίας" =>
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ - ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ - ΕΡΕΥΝΕΣ για άρθρο "ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΤΑ ΠΛΑΚΑΣ" (25)
Ανάρτηση χωρίς παραπομπές δεν είναι επιστήμη αλλά λογοτεχνία.
Δικαιούσαι να γνωρίζεις από που αντλώ τις πληροφορίες αφενός για να ελέγχεις την αξιοπιστία των πηγών και αφετέρου για να επιβεβαιώνεις την αληθότητα τους.
Όχι λόγια του αέρα και αβάσιμοι ισχυρισμοί χωρίς τεκμηρίωση.
Για να διασφαλιστεί η εγκυρότητα των άρθρων, το 100% των πηγών είναι επιστημονικά περιοδικά, νοσοκομεία, πανεπιστήμια, επαγγελματίες υγείας κ.ο.κ.
1. Dobson R, Giovannoni G. Multiple sclerosis - a review. Eur J Neurol. 2019 Jan;26(1):27-40. doi: 10.1111/ene.13819. Epub 2018 Nov 18. PMID: 30300457.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30300457/
2. Tafti D, Ehsan M, Xixis KL. Multiple Sclerosis. [Updated 2024 Mar 20]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan-.
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK499849/
3. Du L, Xi H, Zhang S, Zhou Y, Tao X, Lv Y, Hou X, Yu L. Effects of exercise in people with multiple sclerosis: a systematic review and meta-analysis. Front Public Health. 2024 Apr 10;12:1387658. doi: 10.3389/fpubh.2024.1387658. PMID: 38660348; PMCID: PMC11039920.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11039920/
4. María Dema, Herena Eixarch, Luisa M. Villar, Xavier Montalban, Carmen Espejo, Immunosenescence in multiple sclerosis: the identification of new therapeutic targets, Autoimmunity Reviews, Volume 20, Issue 9, 2021, 102893, ISSN 1568-9972, https://doi.org/10.1016/j.autrev.2021.102893.
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S156899722100166X
5. Kim Y, Lai B, Mehta T, Thirumalai M, Padalabalanarayanan S, Rimmer JH, Motl RW. Exercise Training Guidelines for Multiple Sclerosis, Stroke, and Parkinson Disease: Rapid Review and Synthesis. Am J Phys Med Rehabil. 2019 Jul;98(7):613-621. doi: 10.1097/PHM.0000000000001174. PMID: 30844920; PMCID: PMC6586489.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30844920/
6. Tai Chi and Your Health A Modern Take on an Ancient Practice, 12/2026, A monthly newsletter from the National Institutes of Health, part of the U.S. Department of Health and Human Services
https://newsinhealth.nih.gov/2016/12/tai-chi-your-health
7. Health benefits of tai chi, July 2024, Healthdirect Australia Limited
https://www.healthdirect.gov.au/health-benefits-of-tai-chi
8. The Health Benefits of Tai Chi and How to Get Started Exercise & Fitness Aug 31, 2021, National Council on Aging
https://www.ncoa.org/article/the-health-benefits-of-tai-chi-and-how-to-get-started/
9. Discover the Health Benefits of Tai Chi By Kimberly Nelson October 08, 2024
https://www.universityhealth.com/blog/benefits-of-tai-chi
10. Health Benefits of Tai Chi Chuan, University of Tennessee
https://www.utc.edu/arts-and-sciences/social-cultural-and-justice-studies/anthropology/wheelchair-tai-chi-chuan-program/health-benefits
11. Health Benefits of Tai Chi Chuan, University of Tennessee
https://www.utc.edu/arts-and-sciences/social-cultural-and-justice-studies/anthropology/wheelchair-tai-chi-chuan-program/health-benefits
12. Health benefits of tai chi exercise Published Friday, June 8, 2018, University of Missouri
https://extension.missouri.edu/news/health-benefits-of-tai-chi-exercise
13. Tai chi health benefits? What the research says, Samuel Nyman, Bournemouth University
https://www.bournemouth.ac.uk/news/2020-02-17/opinion-tai-chi-health-benefits-what-research-says
14. May 28, 2025/Diet, Food & Fitness/Exercise & Fitness Slow and Steady: The Health Benefits of Tai Chi, Cleveland Clinic
https://health.clevelandclinic.org/the-health-benefits-of-tai-chi
15. The Benefits of Tai Chi Posted on October 7, 2015 by Sage Robinson
https://flushinghospital.org/newsletter/the-benefits-of-tai-chi/
16. Lan C, Chen SY, Lai JS, Wong AM. Tai chi chuan in medicine and health promotion. Evid Based Complement Alternat Med. 2013;2013:502131. doi: 10.1155/2013/502131. Epub 2013 Sep 12. PMID: 24159346; PMCID: PMC3789446.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24159346/
17. Huston P, McFarlane B. Health benefits of tai chi: What is the evidence? Can Fam Physician. 2016 Nov;62(11):881-890. PMID: 28661865; PMCID: PMC9844554.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9844554/
18. Zou L, Wang H, Xiao Z, Fang Q, Zhang M, Li T, Du G, Liu Y. Tai chi for health benefits in patients with multiple sclerosis: A systematic review. PLoS One. 2017 Feb 9;12(2):e0170212. doi: 10.1371/journal.pone.0170212. PMID: 28182629; PMCID: PMC5300172.
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5300172/
19.Charron S, McKay KA, Tremlett H. Physical activity and disability outcomes in multiple sclerosis: A systematic review (2011-2016). Mult Scler Relat Disord. 2018 Feb;20:169-177. doi: 10.1016/j.msard.2018.01.021. Epub 2018 Feb 2. PMID: 29414293.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29414293/
20. Ingrid Menkyova, Dominika Stastna, Klara Novotna, Marian Saling, Iveta Lisa, Tomas Vesely, Darina Slezakova, Peter Valkovic, Effect of Tai-chi on balance, mood, cognition, and quality of life in women with multiple sclerosis: A one-year prospective study, EXPLORE, Volume 20, Issue 2, 2024, Pages 188-195, ISSN 1550-8307, https://doi.org/10.1016/j.explore.2023.07.011.
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1550830723001714
21. Multiple sclerosis, Harvard,
https://www.health.harvard.edu/diseases-and-conditions/multiple-sclerosis-2
22. The health benefits of tai chi, May 24, 2022
https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/the-health-benefits-of-tai-chi
23. Adaptive Tai Chi, National Multiple Sclerosis Society
https://www.nationalmssociety.org/managing-ms/living-with-ms/diet-exercise-and-healthy-behaviors/exercise/adaptive-tai-chi
24. MS and Tai Chi By Matt Cavallo, Multiple Sclerosis Foundation
https://msfocus.org/Magazine/Magazine-Items/Posted/MS-and-Tai-Chi
25. Tai Chi , Multiple Sclerosis Trust
https://mstrust.org.uk/a-z/tai-chi